Ters vekil nedir?
Ters vekil (reverse proxy), internetten gelen istekleri karşılayıp arkadaki bir veya daha fazla sunucuya ileten ve cevabı istemciye geri veren sunucudur. İstemci arkadaki gerçek sunucuları görmez, yalnızca ters vekille konuşur. Bu yapı güvenlik, performans ve esneklik sağlar.
Ters vekil, sunucu tarafında çalışması nedeniyle istemci tarafındaki ileri vekilden (forward proxy) ayrılır. Nginx, Apache, HAProxy ve Caddy en bilinen örnekleridir.
Nasıl çalışır?
Alan adı ters vekilin IP adresine işaret eder. İstek geldiğinde ters vekil, kurallarına göre (alan adı, yol, başlık) isteği uygun arka uç sunucuya yönlendirir, cevabı alır ve istemciye döndürür. Bu sırada TLS’i kendi üzerinde sonlandırabilir, cevapları önbelleğe alabilir ve istekleri filtreleyebilir.
Sağladığı başlıca faydalar:
- TLS sonlandırma: sertifika yönetimi tek yerde yapılır.
- Yük dağıtımı: istekler birden çok sunucuya paylaştırılır.
- Önbellekleme: statik içerik hızla sunulur.
- Gizleme ve koruma: arka uç sunucuların adresi ve yapısı dışarıya kapalı kalır.
Sunucu ve hosting ortamında
Birçok hosting yığını Nginx’i Apache’nin önünde ters vekil olarak kullanır; statik dosyaları Nginx hızlıca sunar, dinamik istekleri Apache veya PHP-FPM’e iletir. Node.js, Python veya Java uygulamaları da genellikle bir ters vekil arkasında yayınlanır. cPanel, Plesk ve DirectAdmin ortamlarında bu yapı sıkça hazır gelir.