Kimlik avı nedir?
Kimlik avı (phishing), saldırganların güvenilir bir kurum veya kişi gibi görünerek kullanıcıyı parolasını, ödeme bilgisini ya da başka hassas verilerini paylaşmaya veya zararlı bir bağlantıya tıklamaya yönlendirdiği sosyal mühendislik saldırısıdır.
Saldırı teknik bir açıktan çok insan davranışına dayanır. E-posta, SMS, telefon veya sahte web sayfaları üzerinden yürütülebilir ve genellikle aciliyet duygusu yaratır.
Nasıl çalışır?
Tipik bir senaryoda kullanıcıya bir hizmet sağlayıcıdan geliyormuş gibi görünen bir e-posta gelir: hesap askıya alınacak, fatura ödenmeli ya da parola sıfırlanmalıdır. Bağlantı, gerçeğinin birebir kopyası olan sahte bir giriş sayfasına götürür. Kullanıcı bilgilerini girdiğinde bunlar saldırgana iletilir.
Hedefli biçimlerinde (spear phishing) mesaj kişiye özel hazırlanır. Yönetici veya muhasebe çalışanlarını hedefleyen sahte talepler de aynı sınıfa girer.
Sunucu ve hosting ortamında
Kimlik avı iki yönden hosting dünyasını ilgilendirir. Birincisi, hosting hesabı sahipleri sahte “hesabınız askıya alınacak” e-postalarıyla panel parolalarını kaptırabilir. İkincisi, güvenliği zayıf siteler saldırganların sahte sayfa barındırması için kullanılabilir.
- Alan adınız için SPF, DKIM ve DMARC kayıtlarını yapılandırmak, adınızla sahte e-posta gönderilmesini zorlaştırır.
- Sitenizde beklenmedik klasörler ve sayfalar olup olmadığını düzenli kontrol edin.
Nasıl korunulur?
- Beklenmedik mesajlardaki bağlantılara tıklamadan önce gönderen adresini ve bağlantı hedefini inceleyin.
- Hesaplarınıza giriş için bağlantı yerine adresi tarayıcıya kendiniz yazın veya yer imini kullanın.
- İki aşamalı doğrulamayı etkinleştirin; parola ele geçse bile ek engel olur.
- Alan adınız için SPF, DKIM ve DMARC yapılandırın.
- E-posta filtrelerini ve tarayıcı koruma özelliklerini etkin tutun.
- Ekip üyelerini düzenli bilgilendirin; şüpheli mesajı bildirme alışkanlığı kazandırın.
Sık yapılan hatalar
- Acil bir dille yazılmış mesajlara düşünmeden yanıt vermek.
- Bağlantıya tıkladıktan sonra parola girip adres çubuğunu kontrol etmemek.
- Parolayı kaptırdığını fark edince değiştirmeyi ertelemek.
- Aynı parolayı birden fazla hesapta kullanmak.
Sık sorulan sorular
Kimlik avı nedir?
Güvenilir bir kaynak gibi görünerek kullanıcıdan hassas bilgi almayı hedefleyen sosyal mühendislik saldırısıdır.
Kimlik avı e-postası nasıl anlaşılır?
Aciliyet vurgusu, tuhaf gönderen adresi, genel hitap ve bağlantı hedefinin görünenden farklı olması başlıca işaretlerdir. Şüphe varsa resmî kanaldan doğrulayın.
Kimlik avına kanarsam ne yapmalıyım?
İlgili hesabın parolasını hemen değiştirin, iki aşamalı doğrulamayı açın, aynı parolayı kullandığınız yerleri güncelleyin ve olayı sağlayıcıya bildirin.
Bu terimin geçtiği rehberler
- Bayi hostingde abuse (kötüye kullanım) şikâyetlerini yönetme süreciBayi hostingde gelen abuse şikâyetlerini alma, sınıflandırma, kanıt toplama, müşteriye bildirme ve çözme sürecini; spam, phishing ve zararlı yazılım örnekleriyle adım adım uygulayın.
- Bayi müşterilerine yönelik güvenlik bilgilendirme şablonuBayi hosting müşterilerinize güvenlik uyarıları, olay bildirimi ve bakım duyurusu için kullanabileceğiniz hazır, sade Türkçe şablonlar ve iletişim ilkeleri.
İlgili terimler
- Kimlik bilgisi doldurma (credential stuffing)Başka sızıntılardan çalınan kullanıcı adı/parolaların başka sitelerde denenmesi.
- Komut enjeksiyonu (command injection)Girdinin işletim sistemi komutuna karışarak istenmeyen komut çalıştırması.
- Kripto madencilik saldırısı (cryptojacking)Ele geçirilen sunucunun işlem gücünün izinsiz kripto para üretmek için kullanılması.
- LFI / RFI (Dosya ekleme açıkları)Yerel ya da uzak bir dosyanın uygulamaya dahil edilip çalıştırılması.
- Ortadaki adam saldırısı (MITM)İki taraf arasındaki iletişime gizlice girip dinlemek ya da değiştirmek.
- Oturum çalma (session hijacking)Saldırganın geçerli bir oturum kimliğini ele geçirip kullanıcı gibi davrandığı saldırı türü.