Güvenlik duvarı nedir?
Güvenlik duvarı (firewall), ağ trafiğini önceden tanımlanmış kurallara göre inceleyip izin veren ya da engelleyen güvenlik katmanıdır. Sunucuya hangi portlardan, hangi adreslerden ve hangi protokollerle bağlanılabileceğini belirleyerek izinsiz erişimleri sınırlar.
Güvenlik duvarı, bir sunucunun dış dünyayla arasındaki ilk kapıdır. Kapalı bir porta gelen istek, o portu dinleyen bir uygulama olsa bile hedefe ulaşmaz.
Nasıl çalışır?
Temel çalışma mantığı kural eşleştirmedir. Her paket kaynak ve hedef adresi, port ve protokol bilgisine göre kurallarla karşılaştırılır; eşleşen kural “izin ver” ya da “reddet” kararını verir. Durum denetimli (stateful) güvenlik duvarları ayrıca bağlantının durumunu izler ve yalnızca kurulmuş bağlantılara ait yanıt trafiğine izin verir.
En sağlam yaklaşım “varsayılan olarak reddet” politikasıdır: açıkça izin verilmeyen her şey engellenir.
Sunucu ve hosting ortamında
Linux sunucularda güvenlik duvarı çoğunlukla çekirdekteki iptables ya da nftables üzerine kuruludur; ufw ve firewalld bunlar için daha kolay arayüzler sunar. cPanel ortamlarında CSF, Plesk’te yerleşik güvenlik duvarı eklentisi, DirectAdmin’de ise çeşitli araçlar kullanılır.
Bir web sunucusunda genellikle yalnızca 80 ve 443 numaralı portlar herkese açık olmalıdır. SSH, veritabanı ve yönetim paneli portları ise belirli IP adresleriyle kısıtlanmalıdır. Bulut sağlayıcıların ağ düzeyindeki güvenlik grupları da ek bir güvenlik duvarı katmanı sağlar.
Nasıl uygulanır?
- Varsayılan politikayı “reddet” yapın, yalnızca gereken portlara izin verin
- SSH ve yönetim paneli erişimini güvenilir IP adresleriyle sınırlayın
- Veritabanı portunu internete açmayın
- Kuralları belgeleyin ve düzenli gözden geçirin
- Reddedilen bağlantıların kaydını tutun ve izleyin
- Kural değişikliği yaparken uzaktan erişimin kesilmemesi için bir geri dönüş planı hazırlayın
Sık yapılan hatalar
- Test sırasında açılan geniş kuralları kapatmayı unutmak
- Kendi SSH erişimini engelleyecek bir kural yazıp kilitlenmek
- Yalnızca IPv4’ü yapılandırıp IPv6’yı açık bırakmak
- Güvenlik duvarının uygulama düzeyindeki saldırıları da durduracağını sanmak
Sık sorulan sorular
Güvenlik duvarı ne işe yarar?
Sunucuya gelen ve giden ağ trafiğini kurallara göre filtreler. Böylece gereksiz portlar kapatılır ve izinsiz erişim denemeleri engellenir.
Güvenlik duvarı ile WAF arasındaki fark nedir?
Klasik güvenlik duvarı ağ ve taşıma katmanında port ve adrese göre karar verir. WAF ise HTTP isteklerinin içeriğini inceler ve SQL enjeksiyonu gibi web saldırılarını yakalar.
Güvenlik duvarı tek başına yeterli midir?
Hayır. Güvenlik duvarı önemli bir ilk katmandır ama yama yönetimi, güçlü kimlik doğrulama ve izleme gibi diğer önlemlerle birlikte kullanılmalıdır.
Bu terimin geçtiği rehberler
- Docker Compose ile uygulamayı güvenli yayınlama (ağlar, gizli bilgiler, kaynak limitleri)Docker Compose ile uygulamayı güvenli yayınlayın: iç ağlar, secrets ile gizli bilgi yönetimi, bellek ve CPU limitleri, salt okunur dosya sistemi ve sağlık kontrolü.
- Proxmox VE’de LXC konteyner oluşturma ve yönetme (pct)Proxmox VE’de LXC konteyneri pct komutuyla oluşturun, başlatın ve yönetin: şablon indirme, kaynak ayarı, anlık görüntü, yedek ve ayrıcalıksız konteyner güvenliği.
- Memcached kurulumu ve güvenliğiMemcached önbellek sunucusunu Debian ve RHEL tabanlı sistemlere kurma, UDP kapatma, bind adresi ve güvenlik duvarıyla erişimi kısıtlama ve SASL notlarını içeren güvenli kurulum rehberi.
- Ağ sorun giderme: ping, traceroute, mtr ve dig ile adım adım teşhisBağlantı ve yavaşlık sorunlarında ping, traceroute, mtr, dig, ss ve tcpdump araçlarıyla sorunun nerede olduğunu adım adım bulmayı gösteren Linux ağ sorun giderme rehberi.
İlgili terimler
- Hız sınırlama (rate limiting)Bir kaynaktan belirli sürede gelebilecek istek sayısını sınırlamak.
- Honeypot (bal küpü)Saldırganı çekmek ve davranışını izlemek için kurulan sahte hedef.
- HSTSTarayıcıya siteye yalnızca HTTPS ile bağlanmasını söyleyen başlık.
- IDS / IPSSaldırı tespit (IDS) ve önleme (IPS) sistemleri.
- Let’s EncryptÜcretsiz ve otomatik TLS sertifikası veren sertifika otoritesi.
- ModSecurityApache, nginx ve LiteSpeed ile çalışan açık kaynaklı WAF motoru.